Van de voorzitter

Columns van de voorzitter

 

Oktober 2019

Als branchevereniging zijn wij altijd heel kritisch. Wij horen immers namens onze leden voortdurend te vragen om nóg beter beleid en support en (daarmee) nóg betere marktomstandigheden, zodat leden daarvan de vruchten kunnen plukken in hun business. Hooguit mogen wij ‘gematigd optimistisch’ zijn…

Toch durf ik nu even heel optimistisch te zijn! We gaan dit jaar namelijk een all-time-record groei maken. Daarmee gaan we verder waar we in de hoogtijdagen van 2008-2011 waren gebleven, toen de beginnende groei weer inzakte en pas sinds 2016 - nog wat voorzichtig – begon aan te trekken. En die groei zit heel mooi zowel in de utiliteits- als in de woningbouw. Dit is het resultaat van vele factoren waaronder een stevig aandeel van de lobby, kennisdeling en promotie door de Vereniging BodemenergieNL!

Veel lichten staan op groen voor verdere groei. In de energie/klimaathoek en inmiddels ook in de bouw met goede energetische waardering van de bodem (gekoppelde warmtepomp) in de nieuwe EPG-rekenmethode NTA8800 en erkenning van de duurzaamheidsbijdrage uit bodem en grondwater in de BENG eisen. We pakken inmiddels flink door met de uitvoering van het klimaatakkoord in de regio’s en – na een van de standaarden te zijn geworden in de nieuwbouw – nu ook meer richting de bestaande bouw.

Een groene golf voor bodemenergie dus? Bijna, maar nog niet helemaal. Het hort-en-stoot nog aan de milieukant. Het kwaliteitssysteem is op orde maar de praktijk blijft weerbarstig. Zowel de inspecties en handhaving door ILT als de ruchtbaarheid in de pers over de afdichting van doorboorde afdichtende bodemlagen zal jullie niet zijn ontgaan. En ons ook niet. We hebben collectief veel last van het daaruit voortkomende gebrek aan vertrouwen bij met name het bevoegde gezag.

BodemenergieNL is en blijft intensief in gesprek met alle betrokkenen op systeemniveau. Ook zijn we intensief betrokken bij verdere technische innovaties en om die vervolgens in het borgingssysteem te verankeren. Daarbuiten in de markt is het toch écht aan de aannemers om in alle opzichten kwaliteit te leveren volgens de geldende regels en dat in voorkomende gevallen aan te tonen. Ik wens jullie, onze leden en overige belangstellenden die dit lezen, daarbij alle succes en wijsheid toe. Met gekromde tenen en witte knokkels omdat de reputatie van onze mooie techniek in handen ligt van het slechtste jongetje van de klas…

Inmiddels, in het laatste kwartaal van 2019, kijken we nog uit naar een goede ALV en mooie themamiddag op 3 december a.s. en maken we plannen voor 2020. Ik kijk er kritisch optimistisch naar uit om samen met de ondernemers en stakeholders het groeiende aandeel van onze branche in de energietransitie verder in te vullen!

Juli 2019

Onlangs heeft u wellicht meegekregen dat de serviceverlener F&B te Hilversum die het secretariaat van BodemenergieNL uitvoerde, failliet is gegaan. Afgelopen weken hebben wij in nauw overleg met de betrokken personeelsleden en de curator zoveel mogelijk activiteiten en ondersteuning door laten lopen. Het is gelukt maar het kan zijn dat u wat minder snel dan gebruikelijk reactie kreeg of krijgt.

Vorige week vrijdag is een principe-overeenkomst bereikt met APPR-Het Branche Bureau te Naarden om de diensten, de eigendommen en geselecteerd personeel over te nemen. Inclusief Mariëlle en Anita die ons al vele jaren ondersteunen!

Zodra aan alle voorwaarden zal zijn voldaan en de overeenkomst definitief zal zijn, zullen wij u weer berichten. Hopelijk zeer snel.

Maart 2019

Volgens het CBS gaat het goed met bodemenergie. Vraag is hoe breed dit enthousiasme wordt gedeeld. In 2018 gingen volgens de vakpers over de (voorlopige) cijfers “bodemwarmtepompen (…) als warme broodjes over de toonbank” waarbij de verkoop van warmtepompen met bodemlus voor woningbouw met een derde toenam.

De ISDE-subsidie waarvoor BodemenergieNL samen met o.a. de DHPA in NVDE-verband heeft gelobbyd is daarin een belangrijke stimulerende factor. Goed dus dat deze stimulering onder het Klimaatakkoord in de toekomst zal worden voortgezet en waarbij - zoals jullie weten - uitbreiding naar WKO-systemen onderdeel is van de formele evaluatie door MinEZK.

Het feit dat één van hun vier nieuwe directies “warmte en ondergrond” heet, geeft aan dat het ministerie het belang inmiddels goed onderkent. Nu koeling ook nog goed op het netvlies zetten… vooral ook in bouwregelgeving waar bodemenergie eveneens ‘er goed op lijkt te staan’ in de veranderende normen en rekenmethode van de ‘energieprestatie van gebouwen’ onder de vlag van het ministerie van BZK. Hoe goed wordt momenteel in een door TVVL en ons ge-co-financiert project zorgvuldig gecheckt.

Het enthousiasme van CBS en MinEZK wordt blijkbaar niet onmiddellijk gedeeld door de derde beleidspijler, het ministerie van I&W en door de inspectie. I&W blijft weinig uitgesproken ondanks onze jarenlange relatie en co-productie van de protocollen en erkenningsregeling voor doelmatig gebruik van bodem en grondwater.

ILT des te meer: wij werden onlangs vriendelijk doch dringend gewezen op het gebrek aan verbetering bij het afdichten van boorgaten. Ik heb dat helaas en tot mijn eigen ongenoegen moeten delen met de ALV van 11 april jl..

Conclusie: “Houston, we have a problem!”
En nu?
Een mijns inziens veelbepalende en blijkbaar lastige vraag…

Februari 2019

Terwijl de winter '18/'19 steeds beroerder wordt voor het laden van koude in WKO’s en NW-Europa zich laaft aan een (veel te) vroeg voorjaar is er een (media-)storm gaande over klimaatverandering en de noodzaak – of het gebrek daaraan, afhankelijk van belangen – om daar iets aan te doen.

Ik vind het persoonlijk verheugend dat de jeugd het zich verbaal erg aantrekt hoewel hun eis aan oudere generaties om het ‘op te lossen zodat zij het probleem niet doorgeschoven krijgen’ weer wat kort door de bocht is.

Wij van BodemenergieNL willen en kunnen niet mee in de ‘roller coaster’ van de media… Onze positie en rol blijft om ons verhaal en onze zaken op orde te hebben. En zodoende dat iedereen die serieus op zoek is naar juiste informatie over bodemenergie deze zal kunnen vinden en dat opdrachtgevers kunnen rekenen op een goede invulling van hun opdracht!

Onderwijl loopt een aantal voor BodemenergieNL en haar leden zeer belangrijke dossiers gestaag door. In deze nieuwsbrief wederom een serie inhoudelijke updates. Ik licht er hier ééntje uit omdat die zo centraal is voor de strategie en organisatie van de vereniging.

De werkgroep Markt&Promotie wordt geheel herzien om, gegeven actuele beleids- en marktontwikkelingen, de prioriteiten te kunnen herdefiniëren en daarmee de overkoepelende boodschappen en lobbydoelen van de vereniging. De ‘volume versus kwaliteit’ discussie staat daarin centraal en loopt doorheen alle activiteiten van alle werkgroepen.
Ook diverse stakeholders inclusief overheden en de media zijn hier druk mee en bevragen het branchebureau: zo besteedde het televisieprogramma Radar op 25 februari aandacht aan (bodemgekoppelde) warmtepompen en hebben wij bijvoorbeeld vrijdag 8 maart a.s. een overleg met IL&T over installatiekwaliteit. Iedereen zegt kwalitatief goede opschaling te willen faciliteren… de vraag is wat de impact is op het sentiment in de markt.

Voor een verantwoorde groei van de marktvraag moeten energie- en klimaatbeleid, bouwbeleid en milieubeleid bij elkaar komen. Om het geanticipeerde gevraagde volume te kunnen leveren wordt de maak- en beheercapaciteit een steeds prangendere vraag die daarmee ook op het bord van de vereniging komt te liggen om daarmee een passende lobby te voeren.

Laat van u horen!

Oktober 2018

Het op 10 juli aan Wiebes gepresenteerde “Voorstel voor hoofdlijnen van het Klimaatakkoord” is al bijna oud nieuws. In de maanden erna buitelden velen over elkaar heen om het akkoord te prijzen, of juist af te wijzen als te veel of te weinig ambitieus.
Nieuw was de langverwachte kabinetsappreciatie waaruit bleek dat ook binnen het kabinet een worsteling gaande is. Wat mij betreft heeft het kabinet de verkeerde kleur bekend met het afwijzen van de fiscale aftrekbaarheid van de gebouwgebonden financiering waarmee Diederik Samsom nou juist maatregelen op huishoud-nivo betaalbaar wilde maken. Zijn verwijzing naar de automobielindustrie die ‘ook’ financiële producten aan de man/vrouw brengt die wel een auto moeten hebben maar deze eigenlijk niet kunnen betalen.

Ik had het genoegen om enkele malen uit jullie naam samen met Wiebes of Samsom te mogen optreden, zoals bij de opening van de eerste van zeven opleidingslocaties warmtepompinstallatie, op de Warmtepomp-business day en de dag van de warmtepomp bij Aeres Tech, en merk tot mijn en – naar ik aanneem jullie – genoegen dat hij onze boodschappen inmiddels beter begrijpt en ook doorverteld.
Bodemenergie wordt in één adem genoemd met warmtepompen en warmtenetten als één van de betere opties voor verduurzaming van verwarming en koeling.

Nu nog zorgen dat wij alléén nog maar goed aangelegde, ingeregelde en draaiende systemen aanleggen conform de richtlijnen en gezien en gewaardeerd door toezichthouders én eindgebruikers… Zoals u op mij rekent om uw techniek ‘in the picture’ te spelen, reken ik op u om daar een fraai plaatje van te maken!

juni 2018

“Het gaat hard!”
“Oh ja, wat gaat zo hard dan?”
Nou, om te beginnen de sectortafel Gebouwde Omgeving van het Klimaatberaad met een opgave om bijna 3,5 megaton CO2 per jaar te besparen in 2030. BodemenergieNL praatte en schreef mee via de NVDE aan het aanstaande klimaatakkoord en staat er op zich goed op; letterlijk onder de all-electric warmtepompen bij ‘meer duurzame (individuele) warmte’. Sectortafelvoorzitter Diederik Samsom laat zich publiek gunstig uit over bodemenergie en treedt de komende maanden meermaals op naast de branche.

Zo spreekt hij bijvoorbeeld aanstaande vrijdag (29 juni) op het 3e nationale bodemenergiecongres in Utrecht, is hij op 26 september te gast bij de presentatie van het warmtepompentrendrapport in Driebergen en op 27 september bij de ‘dag van de warmtepomp’ van AeresTech in Ede gericht op installatie-onderwijs.
Niet toevallig staat your’s truly eveneens steeds namens jullie op het podium! Er is ook support uit 'verdachte' hoek: Gasunie’s “verkenning 2050” is ook uitermate positief over de potentie van bodemenergie. En, hoewel een tikkie sneu voor collega’s uit de luchtwarmtepompen-branche, is bodemenergie ook hét antwoord op zorgen over geluidsoverlast van buitenunits waarover al enige tijd een groeiende onrust is, met name onder consumentenorganisaties en gemeenten.

Terwijl Nederland zich warmloopt voor dit nieuwe deltaplan ‘energietransitie’ bewijzen ook lopende zaken hun waarde. Inmiddels is het rapport van collega Ad van Bokhoven “duurzame proposities in de bestaande gebouwde omgeving” aangezet door de versnellingstafel in opdracht van RVO, gepubliceerd. Dit zal in de opschalingsplannen voor een stimulans van bodemenergie zorgen.
Een tweede rapport van collega Marette Zwamborn over de onrendabele top van middelgrote WKO’s wacht al een tijdje op ontvangst door het ministerie van EZK met het oog op mobilisering van SDE of aanpassing van de ISDE op zeer korte termijn. Hopelijk zijn we binnenkort welkom in Den Haag.
Tenslotte voor het moment wordt op 4 september aanstaande de eerste van zeven praktijkopleidings-locaties in Groningen geopend door minister Wiebes. De zeven locaties hebben allen een compleet portfolio inclusief water-water warmtepompen voor bodemenergie. Het project komt voort uit de GreenDeal met Uneto-VNI die BodemenergieNL medeondertekent.

“Gaat alles zo hard?”
“Er is inderdaad nog meer…”
Er zit ook flink schot in het kosteneffectief maken van de BRL-en. In de afgelopen weken heeft de vereniging een gemeenschappelijke positie ingenomen over een grote horde: de afstemming tussen de BRL SIKB 11000 en de BRL KViNL 6000-21, over beheer van BES.
Hulde en dank aan de betrokken leden in een stevige maar constructieve discussie in een daartoe uitgebreide vergadering van de Juridische werkgroep. Onze nu unanieme positie moet nu wel leidend zijn voor de vervolmaking van de BRL-en en protocollen. Nu zien of staatssecretaris Van Veldhoven haar toezegging aan de tweede kamer naar aanleiding van de evaluatie WBBE waarmaakt om bodemenergie inderdaad actief te gaan stimuleren. Hierover heeft u al meer kunnen lezen in deze nieuwsbrief.

“Werkelijk geen zorgen dan?”
“Nou, jawel…”
De vastgoedbranche constateert dat WKO’s in woningbouw, in tegenstelling tot gesloten bodemwarmtewisselaars, nog steeds niet zou groeien. Om nog maar te zwijgen over lucht-warmtepompen. Hoewel op de precieze cijfers wel wat valt af te dingen is ook duidelijk dat het woningsegment nog wel wat stimulans kan gebruiken!
Zoals altijd… aan de bak!

mei 2018

Bodemenergie moet!
Daarvan zijn sleutelspelers in de markt en bij beleidsvorming inmiddels wel overtuigd: in de afgelopen maanden waren er meerdere bijeenkomsten met o.a. ministerie van EZK en RVO, duiding van het belang in bijvoorbeeld de komende EPG-berekeningen en duidelijke agendering door de installatiebranche in kennis- en opleidingsplannen voor water-water warmtepompen met bodem.

Terwijl verder wordt gewerkt aan vergroting van de marktvraag middels bijvoorbeeld de campagne “besparen doe je nu”, wordt de propositie van ons aanbod verder versterkt met bijna publieke rapporten over de business case van bodemenergie in de kleine en middelgrote utiliteit en een rapport over techniek (-combinatie) selectie op basis van energetische, klimaattechnische en economische factoren.
Deze laatsten zullen sterk bijdragen aan positionering in het Klimaatakkoord waaraan wij nu meeschrijven en waarop in het ‘Manifest’ van de Klimaatcoalitie een voorschot werd genomen met duidelijk brede aandacht voor duurzame warmtetechnieken zoals de onze.

En dat was geen toeval…
Duizelingwekkende potentiële aantallen worden genoemd om aan de nieuwe regeringsambities te voldoen: 200.000 woningen aan de (bodemgekoppelde) warmtepomp en navenante bedeling van de utiliteit. Per jaar!

Schrijnend is de nog steeds ontbrekende randvoorwaarde van een kosteneffectieve kwaliteitsborging. Het private systeem met publiek toezicht is textueel inhoudelijk zo goed als klaar maar de wettelijke borging nog niet.
In de praktijk is (daarom) nog altijd onduidelijkheid en gebrek aan waardering door opdrachtgevers.

Terecht werd hierover lang en indringend gediscussieerd in de ALV van 17 april. Die overigens op de hele fraaie ‘Building Holland’ beurs werd gehouden en waarbij bleek dat ‘building’ inmiddels heel veel aandacht heeft voor duurzame klimaat-installaties.

Laten wij allemaal, terwijl wij met inmiddels de vuist op tafel werken aan de laatste loodjes met de betrokken partijen, in de markt de rug recht houden en kwaliteit blijven leveren.
En dat moet wat mogen kosten!

februari 2018

Het ‘nieuwe’ jaar is inmiddels alweer één maand oud. Maar wat een maand was het voor de energie-transitie… Het begon, helaas, met de gasbeving in Zeerijp en die schudde figuurlijk Nederland wakker. Inmiddels is de ‘gaskraan’ verder dichtgedraaid en is de vraag naar ‘aardgasloos’ verwarmen (en koelen) indringend gesteld. Door minister Wiebes himself. En hij weet dat het antwoord voor de gebouwde omgeving vooral in (bodemgekoppelde) warmtepompen zit! Wiebes wil zich laten informeren maar een meeting laat nog even op zich wachten vanwege de urgentie om ‘Groningen’ en daarmee Nederland te laten afkicken van het gas én de gedupeerde Groningers schadeloos te stellen.

Diezelfde minister Wiebes heeft haast om een akkoord te sluiten over de energievoorziening tussen 2023-2030, het tweede energieakkoord. EZK heeft partijen uitgenodigd om te komen met een CO2-besparingsbod om aldus ‘aan tafel’ te komen. Middels de NVDE formuleren wij een bod voor bodemenergie in de gebouwde omgeving. Met bodemenergie-concepten over de hele linie hebben wij als branche een stevige propositie. De achilleshiel blijft uiteraard de marktvraag en daarom is het binnenkort te verschijnen rapport van collega-lid KWA in het kader van de versnellingstafel zo tijdig. Het rapporteert de business case van bodemenergie versus alternatieven in met name de middelgrote utiliteit en zal in ieder geval leiden tot meer bewustzijn bij beleidsmakers. Als de conclusies daar aanleiding toe geven zal EZK kunnen kijken naar stimuleringsinstrumenten zoals uitbreiding van de ISDE-regeling. Het warmteteam van EZK wordt volgende week donderdag intern bijgepraat over bodemenergie als Jaap de Keijzer zijn stageverslag presenteert. Verschillende van onze collega-leden zijn daarbij.

Hoe dan ook zal de markt sterk aantrekken. Riemen vast! En er is al een tekort aan ‘kundige handjes’. Uneto-VNI heeft daartoe het initiatief genomen om een breed praktijk-opleidingsprogramma warmtepompeninstallatie op te gaan zetten. Ik heb mij in jullie belang sterk gemaakt dat daarin water-water warmtepompen een prominente plaats krijgen en BodemenergieNL is daarin dan ook beoogd partner.

Naast groei van de marktvraag blijft kosteneffectieve kwaliteitsborging een randvoorwaarde. Na ruim zeven jaar werken aan het systeem met drie BRL-en wordt het écht tijd te gaan bouwen aan BES in plaats van aan het papieren gedrocht waar in telkenmale nieuwe hordes worden bijgezet terwijl wij dachten over de finish te kunnen stappen. Lees en huiver bij het verslag van Ton Timmermans.

Tot slot voor nu: het zal u niet ontgaan zijn dat de campagne ‘energie besparen doe je nu’ van start is gegaan met een wervend spotje over warmtepompen. Het spotje is zo kort dat ‘bodem’ er niet in paste maar op de website duurzamewarmte.nl is de informatie uitgebreider.

november 2017

juni 2017

mei 2017

Ik heb vorige week het geweld van bodemenergie in IJsland met eigen ogen mogen aanschouwen.
Het lopen op een hete, borrelende en stomende (en stinkende) bodem is indrukwekkend én het is genieten van een door geothermie verwarmd huisje en hot tub.
Ondiepe bodemenergie met ruim 100 graden Celcius op enkele meters diepte is in die zin prettig; de prijs is overigens een geologisch dynamisch en daarmee enigszins risicovol land.
Maar, de slogan ‘warm country in the north’ is helemaal waar!

Terug naar onze eigen ondiepe bodemenergie…

Zoals al op de ALV van 11 april jl. gemeld werd, is, mede op basis van mijn onlangs door RVO gepubliceerde marktanalyse ‘startdocument roadmap bodemenergie’, inmiddels bij EZ en andere versnellingspartners een steeds beter begrip ontstaan van de toegevoegde waarde neemt het enthousiasme toe.
De potentie van onze mooie techniek werd andermaal bevestigd in een recent rapport van CE Delft over een klimaatneutrale warmtevoorziening voor de gebouwde omgeving (ook gepresenteerd door Frans Rooijers op de themamiddag) en in een binnenkort te publiceren rapport van Ecofys voor de Nationale Energie Verkenning 2017.

Als opvolging van een workshop op 24 februari jl. in samenwerking met het Nederlands InvesteringsAgentschap (NIA) over financiering van Bodemenergieprojecten, is een gesprek gestart met het ministerie over verdere facilitering van bodemenergie.
Bijvoorbeeld voor het bouwen van bredere (gebiedsgerichte) business cases en over mogelijke inclusie van bodemenergie in de SDE-regeling. U bent overigens van harte uitgenodigd om projecten bij mij aan te geven om deze mee te nemen naar mogelijke opschaling voor financiering vanuit een nieuwe NIA-regeling.

Het ‘startdocument’ concludeert ook dat er een potentieel grote maar latente markt is voor bodemenergie in de middelgrote en kleinere utiliteitsbouw en in de gestapelde woningbouw, inclusief en met name in renovatieprojecten.
Het devies is gerichte marketing naar deze segmenten en daartoe wordt momenteel een opdracht voorbereid vanuit de gecombineerde versnellingstafels ‘duurzame warmteopwekking’ en ‘bodemenergie en geothermie’.

Tot slot is het ministerie van I&M zich, na een managementwisseling, aan het beraden op haar positie in het stimuleren van duurzame (bodem-)energie door het zoeken naar (fysieke en functionele) ruimte en de balans met beschermen van het milieu.
Ook hier is hernieuwd contact gelegd met hopelijk toekomstig plezier.

Zoals altijd en met groei van uw business in mijn gedachten: wordt vervolgd!

februari 2017

Waarom cola duurder is dan melk

Dat komt door de hogere waardering daarvan in de vrije markt en niet zozeer door de kostprijs, zo concludeert Bas Haring in zijn gelijknamige boek.

Geldt dat ook voor bodemenergie versus gasketels? In ieder geval is de markt minder vrij en transparant. De eindgebruiker waardeert het comfort en niet het systeem als zodanig en dus ‘smaakt’ bodemenergie niet anders dan gasenergie.

Comfort is dus een ‘qualifier’ en de ‘discriminator’ zit in externe zaken rond duurzaamheid.
Verder probeert een grote groep stakeholders de natuurlijke marktontwikkeling te veranderen: te versnellen én te kanaliseren voor groei met behoud van kwaliteit.
Kwaliteit krijgt steeds veel aandacht. Begrijp me niet verkeerd, dat is goed en hard nodig. Maar het wordt hoog tijd om ook échte aandacht aan de groei te gaan geven en de tijd is er in alle opzichten rijp voor.

En wij ook: BodemenergieNL wordt inmiddels gezien als dé discussiepartner.
En nu vooruit!

Wat mij betreft zijn de Versnellingstafel en het Kennisplatform de plaatsen waar onze roadmap ‘Markt, Kennis en Kaders’ samenkomt met alle efforts van andere stakeholders zodat we de balans kunnen maken tussen groeien en kanaliseren.

Alleen het laatste leidt tot een droge bedding, alleen het eerste tot overstroming.
Help uw business door uw branchevereniging te helpen om op deze plaatsen zaken te doen met de ‘vrienden-van-bodemenergie’.

december 2016

Spelen

De als altijd goedbezochte en interactieve ALV en themamiddag van afgelopen dinsdag bewees weer eens dat onze vereniging springlevend is en dat wij de kwaliteiten en energie hebben om de markt te voorzien van ‘duurzaam comfort’.

De markt trekt anno 2016 aan, wel met wisselende beelden in de segmenten woningbouw en utiliteit. Er zitten grote kansen, met name in middelgrote utiliteit en in renovatie. Bij woningbouw is het beeld wisselend en kan het nog alle kanten op: na jarenlange daling zitten we daar nu weer in de lift. De ISDE-regeling, waarvoor we hebben gevochten, zal hier zeker hebben geholpen.

Mijn inschatting is dat de sector minimaal de helft groter kan worden in de komende drie tot vier jaar. Daarvoor moet ‘de markt’ ons aanbod dan wel kennen en daarmee bedoel ik niet alleen het technische verhaal. Wij verkopen geen systemen maar ‘duurzaam comfort’!

Onze klant is echter zelden de gebruiker zelf, dus moeten we de keten goed kennen en slimme marketing doen. En dat is geen vies woord, zo concludeerde dagvoorzitter Thijs Asselbergs op de themamiddag.
Zeker niet als, zoals VNG’er Henk van de Berg stelde, wij een eerlijk verhaal hebben. Dat hebben we en daarom vragen we ook om een eerlijk spel. En daarvoor moeten dan wel weer de spelregels kloppen: het bevorderen van groei met als randvoorwaarde het borgen van kwaliteit.
Hier wringt de schoen want dit wordt soms omgedraaid. Tegelijkertijd weten wij, de sector, de kwaliteit nog niet goed om te zetten in een competitief voordeel… een label dat vertrouwen oproept: van BodemenergieNL, dùs goed! Gelijkspel bij tussenstand?

Hoe doorbreken we dit?
Dat is de opgave voor de komende tijd voor de branche en, als het goed is, met actieve hulp van de EZ/NVDE-versnellingstafel.
Oeps, nòg een tafel? Ja, maar nu wel ònze (speel)tafel.
Als we de juiste vrienden aan deze tafel krijgen zullen we de vergezichten vanuit bijvoorbeeld de warmtetafel, de concept Structuurvisie Ondergrond van vorige week en de Energieagenda van afgelopen woensdag kunnen omzetten in concrete marktkansen en dus duurzame petajoules.
Het spel zal zo vele winnaars kennen.
Er is wel één beoogde grote verliezer en dat is ‘Fossiel BV’.
Laten we deze inderdaad zo snel als mogelijk buitenspel zetten.

oktober 2016

Mijn zomervakantie stond in het teken van verhuizen en - nog een keer - afstuderen. Beide naderen hun voltooiing en daarmee ben ik klaar voor de nabije toekomst, zowel die van jullie als die van mij. Nabij ook in letterlijke zin want bij Utrecht zit ik mooi centraal in Nederland. Een kleinigheid knaagt nog en dat is dat ik wat zomerwarmte heb gemist. Had ik nou maar een bodemenergiesysteem gehad, dan had ik het kunnen opslaan en er iets later van kunnen genieten 😉

Zo vlak na de zomer timmert BodemenergieNL hard verder aan de weg. De vakbeurs energie bijvoorbeeld was een succes met een mooi en goed bezocht bodemenergie-plein en ‘uitverkochte’ sessies waar bezoekers zelfs nog buiten stonden te luisteren. Goede presentaties van onze leden en van eindgebruikers, die zowel educatief waren door uitleg als inspirerend door praktijkvoorbeelden.
Persoonlijk vond ik het verhaal van Sebastiaan Lagendaal over de koppeling van het WKO-systeem van de Hermitage aan de Botanische tuin in Amsterdam zeer motiverend. De koppeling over vierhonderd meter door de binnenstad had wat voeten in de aarde, maar om zo het warmteoverschot te delen in plaats van het weg te koelen: prachtig! En er waren nog meer mooie cases, zie ook het artikel onderaan in deze nieuwsbrief.

In de afgelopen jaren is, overigens geheel terecht, veel aandacht gegeven en gekregen vanuit ordenings- en milieuoogpunt, met de Omgevingswet als voorlopige ‘grand finale’. Inmiddels verschuift de aandacht naar de markt. Ook weer terecht want aldaar hebben onze systemen hun impact op comfort en op de collectief geambieerde energiebesparing. En daar verdienen wij onze boterham.
BodemenergieNL bundelt inmiddels de krachten met Economische Zaken, met collega branches en sleutel-stakeholders in de zogenaamde ‘versnellingstafels’. Deze zijn gericht op sneller dan business-as-usual verduurzaming van energievoorziening en dat betekent méér bodemenergiesystemen in plaats van gasketels en koelmachines en met goede performance in de praktijk.
Het is, als altijd, afwachten of daadkracht en middelen de mooie woorden daadwerkelijk volgen. Wij zorgen in ieder geval voor de kennis & kunde en de (markt)analyses om ‘op de juiste knoppen’ te kunnen drukken. Belangrijke inzichten werden bijvoorbeeld verkregen in de SWOT workshop van 30 september jl.. Velen van jullie droegen en dragen bij aan het maken van de juiste plannen. Wordt vervolgd…

Van onze collectieve ambitie en zelfvertrouwen krijg ik een warm gevoel. Zo ben ik dan toch nog klaar voor de komende koude seizoenen…

juni 2016

“Meer, meer, meer.”
Wat ‘meer’?

Energie-akkoord, Energiedialoog, warmtevisie, warmtetafel, energie-atlas, warmte-koudekaarten, SDE+, ISDE, EIA, Structuurvisie ondergrond, uitvoeringsprogramma bodemconvenant, uitvoeringsprogramma bodem en ondergrond, omgevingswet, AMvB bodemenergie....

Duizelt het u al?
Toch zijn dit gremia en ontwikkelingen waarin ruimte voor bodemenergie wordt gemaakt of beperkt.
Wij zijn hier dus beter bij!

Neem de Structuurvisie ondergrond, waarbij onlangs en opeens kritische vragen werden gesteld en ook nog op subjectieve gronden. In een gerichte actie van een groep leden en ondersteund door onze ambassadeur Jacqueline Cramer is hierop een vooralsnog passend antwoord gegeven.
Ook zullen wij nu bij uitwerking van bodemenergie in het I&M-uitvoeringsprogramma bodem en ondergrond worden betrokken.

Er komt nog een voor ons relevante ‘tafel’ bij.
De ‘versnellingstafel bodemenergie’ is een onderdeel van het Energieakkoord en moet leiden tot concrete projecten in de regio.
Dit kan ook in úw regio zijn, uw markt dus! Tenminste, als die markt zich bewust is van bodemenergie en bereid is tot de investering.
Wij moeten de markt (dus) ook beter begrijpen, de kritische drivers identificeren en hierop scoren.
Ik zal u daartoe binnenkort benaderen met vragen over marktontwikkeling in een mede door Economische Zaken gesponsord onderzoek als basis voor onze roadmap.

Mag het wat meer zijn?

Jawèl, meer (met) bodemenergie!

april 2016

Groen licht.
Warm aanbevolen.
Onmisbare schakel.

Zo maar drie kreten over bodemenergie van de afgelopen jaren.
We mogen, nee, moeten ‘meer met bodemenergie’.
Een vierde kreet.

Wij van bodemenergie zijn hiervan, uit welbegrepen eigenbelang, snel overtuigd. De ‘markt’ laat met de portemonnee zien of de overtuiging gedeeld wordt...
Financier Bas van de Griendt zei dinsdag 12 april jl. op onze themadag dat wij “de mooiste eieren van Barneveld hebben maar er te weinig over kakelen”.

Bodemenergie is absoluut een goede, echter niet vanzelfsprekend en altijd de beste optie volgens Willem Bosman, sprekend namens projectontwikkelaars.
Een visie die werd gedeeld door Lambert den Dekker namens de Nederlandse Groene Bouwers, de Dutch Green Building Council. Hij gaf aan dat bodemenergie (meestal) helpt bij een hoge BREEAM score maar alleen in samenhang met andere duurzame maatregelen.

Bodemenergie moet wel bovenaan de checklist staan, zo bevestigde architect Willem Jan Landman: “Je moet het gewoon willen”.
Een combinatie dus van goede techniek, een goede business case, maar ook emotie. Uit onverwachte hoek kwam eerder die dag bevestiging daarvan.
RVO’s Wouter Wienk daagde onze sector, bij de aftrap van de ‘routekaart bodemenergie 2023’ op de ALV, uit tot een warmere connectie met onze markt.

Tel alles op en ik kom tot de conclusie dat onze klanten zich best willen laten overtuigen, maar dat wij dus meer en anders moeten ‘kakelen’. Wat overigens nog steeds het beste werkt, is als anderen positief over ons kakelen.
Belangen in de keten verbinden door eindgebruikers al te betrekken bij planvorming. Het Gebruikersplatform is daartoe een mooi vehikel.
Het begin van de keten kan nog beter worden betrokken. Misschien ook een ‘opdrachtgevers-platform’?

De inspirerende beelden van Landman’s mooie én duurzame gebouwen en Van de Griendt’s cartoons zetten ons in ieder geval aan tot denken hoe van een ‘split’ naar een ‘shared’ incentive te komen.
Gedeelde vreugd is immers dubbele vreugd. We hebben -nog steeds- groen licht.

Let’s go!

© 2019 BodemenergieNL

Deze website maakt gebruikt van Google Analytics. Door de site te blijven gebruiken, gaat u akkoord met het gebruik van cookies. Privacyverklaring

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of u klikt op "Accepteren" hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

Sluiten